Türkiye’de plaka devri, çoğu sürücünün sandığının aksine ayrı bir işlem değildir: Plaka araca bağlıdır ve aracın noterde satışıyla birlikte el değiştirir. Satış, devir ve tescil işlemleri 2018’den bu yana Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik’e göre noterler tarafından yürütülür. Bu rehberde ikinci el satışta plakanın başına ne geldiğini, devir adımlarını ve 2026 itibarıyla geçerli masraf kalemlerini adım adım anlatıyoruz.
Satışta Plakanın Durumu
Tescilli bir aracın her çeşit satış ve devri yalnızca noterde yapılabilir; noter dışında yapılan satışlar geçersizdir. Satış tamamlandığında aracın mevcut plakası kural olarak yeni sahibine devredilir — yani araç, plakasıyla birlikte satılır. Plakanın “eski sahibinde kalması” diye bir durum söz konusu değildir.
Bunun tek esnekliği il değişikliğidir: Alıcının yerleşim yeri, plakanın verildiği ilin dışındaysa noter, talep üzerine plakayı alıcının ilinin koduyla değiştirebilir. Araç sahibi sonradan yerleşim yerini değiştirirse, bu değişikliği otuz gün içinde bildirmek gerekir; bildirimin ardından talep üzerine plaka değiştirilmesi mümkündür. Hangi kodun hangi ile ait olduğunu il plaka kodları listesinden kontrol edebilirsiniz.
Devirden Önce Hazırlık
Noter randevusuna gitmeden önce iki tarafın da yapması gerekenler vardır ve işlemin tek seferde bitmesi büyük ölçüde bu hazırlığa bağlıdır. Satıcı tarafında araca ait vergi ve ceza borçlarının kapatılması, muayene süresi dolmuşsa muayenenin yaptırılması gerekir; borçlu veya muayenesi geçersiz araç noterde satılamaz. Alıcı tarafında ise kendi adına düzenlenmiş, satış tarihi itibarıyla geçerli bir zorunlu trafik sigortası poliçesi bulunmalıdır. İki taraf da işleme kimlik belgeleriyle katılır; aracın bilgileri elektronik sicilden geldiği için ayrıca ruhsat fotokopisi gibi belgelerle uğraşmak gerekmez.
Noterde Devir Adımları
Devir işlemi pratikte şu sırayla ilerler:
- Randevu: Türkiye Noterler Birliğinin e-randevu sistemi üzerinden herhangi bir noterden randevu alınır; randevusuz başvuru da mümkündür.
- Ön şartların kontrolü: Noter, işlem anında aracın motorlu taşıtlar vergisi, vergi cezası, trafik idari para cezası ve köprü/otoyol geçiş ücreti borcu bulunmadığını, satışı kısıtlayan haciz veya rehin gibi bir şerh olmadığını, araç muayenesinin geçerli olduğunu ve alıcı adına geçerli zorunlu trafik sigortası yaptırıldığını kontrol eder.
- Satış sözleşmesi: Şartlar sağlanıyorsa satış elektronik ortamda, elektronik araç siciline işlenerek tamamlanır.
- Yeni tescil belgesi: Noter, aynı işlemde alıcı adına yeni araç tescil belgesini düzenler. Ayrıca bir tescil kuruluşuna gitmek gerekmez.
Şartlardan biri eksikse — örneğin muayene süresi geçmişse veya araç üzerinde haciz varsa — noter satışı yapamaz; önce eksikliğin giderilmesi gerekir.
Plaka Değiştirilecekse Ne Olur?
Alıcı plakayı kendi ilinin koduyla değiştirmek isterse noter, tescil kaydını yeni plaka üzerinden günceller ve plaka basım talep belgesi düzenler. Eski plakalar geri alınarak iptal edilir. Yeni plaka, bu belgeyle birlikte Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu’na (TŞOF) bağlı yetkili plaka basım birimlerinde bastırılır; basım talep belgesi olmadan plaka basılamaz. Sıfır araç tescili dahil sürecin tamamı için plaka nasıl alınır rehberimize bakabilirsiniz.
2026’da Devir Masrafları
Devir maliyeti birkaç kalemden oluşur ve tutarlar yıldan yıla güncellenir:
- Satış harcı: 1 Ocak 2026’da yürürlüğe giren düzenlemeyle noterdeki araç satışlarında satış bedeli üzerinden binde 2 oranında harç alınır; 2026 itibarıyla bu harç 1.000 TL’den az olamaz. İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunan işletmelere yapılan satışlarda bu harç alınmaz.
- Değerli kağıt bedeli: Alıcı adına düzenlenen motorlu araç tescil belgesinin bedeli 2026 yılı için 1.511 TL’dir.
- Noter hizmet bedeli: Noterin işlem ücreti her yıl güncellenen tarifeye göre alınır; güncel tutar işlemden önce noterden veya Türkiye Noterler Birliğinin duyurularından öğrenilebilir.
- Plaka basım bedeli: Yalnızca plaka değiştirilirse ödenir; 2026 yılı için plaka basım bedeli 850 TL olarak duyurulmuştur.
Harç ve belge bedelleri işlem sırasında noterde tahsil edilir; hangi kalemi kimin karşılayacağını ise uygulamada alıcı ile satıcı kendi aralarında kararlaştırır.
Özet
Plaka devri ayrı bir prosedür değil, noterdeki araç satışının doğal sonucudur: Araç plakasıyla birlikte el değiştirir, noter aynı oturumda yeni tescil belgesini düzenler. Plaka ancak talep hâlinde — genellikle il değişikliği nedeniyle — değiştirilir ve yeni plaka TŞOF’a bağlı basım birimlerinde bastırılır. Masraf kalemleri her yıl değiştiğinden, işlem öncesinde güncel tutarları noterden teyit etmek en sağlıklısıdır.